SAYISAL BİLGİLER

1. Genel, Yabancı ve Türk Nüfus

 

(31/12/2009 tarihi itibariyle)

 

Genel

Yabancı

Türk

Erkek

3.828.700

907.400

38.191

Kadın

3.954.400

803.600

32.848

Toplam

7.783.100

1.711.000

71.039

Kaynak: Federal İstatistik Dairesi, BFS – 2009 yılı için geçici demografik resmi veriler

 

LİECHTENSTEİN PRENSLİĞİ

 

30/06/2009

 

Toplam

Oran

Liechtenstein Vatandaşı

23.935

% 66,9

Yabancı

11.087

% 31,0

Türk

767

% 2,1

Toplam

35.789

%100,0

 

2. Çalışan Vatandaşlarımızın Sayısı

 

(31/12/2005 itibariyle)*

 

Erkek             :175

Kadın              :  79

Toplam         : 254

 

*31/12/2005 tarihinden sonra bu başlık altında istatistik yayımlanmamaktadır.

 

3. Çalışan Vatandaşlarımızın İşkollarına Göre Dağılımı**

(31.12.2001 itibariyle)

İşkolu (Sektör 1)

Tarım, orman, avcılık

İşkolu (Sektör 2)

Besin mamülleri, içecek, tütün mamülleri

Tekstil, giyim

Metal dışı madde üretimi

Metal üretimi

Elektronik, elektrik araçları, optik

Taşıt yapımı

İnşaat

İşkolu (Sektör 3)

Ticaret, tamir

Gastronomi

Emlak, enformatik, hizmetler

Resmi daireler

Sağlık ve sosyal işler

Diğer hizmetler

Çalışanlar (Toplam)

İşsiz

Ev kadını, ev adamı

Çocuk, öğrenci, üniversite öğrencisi

Emekli

-

-

242

88

17

30

39

22

18

12

79

19

8

21

3

9

13

321

79

112

320

44

Kaynak: Liechtenstein Prensliği Ekonomi Dairesi

**2001 yılından sonra bu başlık altında veri yayımlanmamaktadır.

2. Çalışan Vatandaşlarımızın Sayısı*

 

31.08.2002

31.08.2001

Erkek

21.985

21.985

Kadın

12.215

12.215

Toplam

34.200

34.200

Kaynak: Yabancılar Kayıt Merkezi

3. Çalışan Vatandaşlarımızın İşkollarına Göre Dağılımı (2002)

Ticaret sektör

Makine ve motorlu taşıt üretimi

Metal sanayi

Otel ve lokantacılık

Gıda sanayi

Ulaştırma, haberleşme

Temizlik işleri

Sağlık, vücut bakımı

İnşaat

Tekstil

4.782

4.025

3.341

3.833

2.130

1.989

1.508

1.658

1.296

973

Kaynak: Yabancılar Kayıt Merkezi

4. Yabancılar ve Vatandaşlarımız Arasındaki İşsizlik Durumu, Oranları ve Kantonlara Göre Dağılımı

İsviçreli

Yabancı

Türk

Sayı

Oran (%)

Sayı

Oran (%)

Sayı

Oran (%)

Ocak

93.959

58,0

68.073

42,0

4.843

14,0

Şubat

92.828

57,9

67.623

42,1

4.785

14,1

Mart

90.441

58,1

65.240

41,9

4.732

13,8

Nisan

88.226

58,6

62.445

41,4

4.515

11,4

Mayıs

85.567

58,9

59.803

41,1

4.389

11,1

Haziran

83.542

59,4

57.119

40,6

4.220

10,8

Temmuz

84.203

60,2

55.699

39,8

4.139

10,3

Ağustos

86.391

60,7

55.968

39,3

4.183

10,6

Eylül

85.906

60,2

56.822

39,8

4.193

10,6

Ekim

85.364

59,3

58.702

40,7

4.160

10,7

Kasım

85.528

58,3

61.234

41,7

4.222

10,6

Aralık

87.661

57,8

64.103

42,2

4.382

9,8

Kaynak: İş Piyasası İstatistik Dairesi, Seco

5. Serbest Çalışan Vatandaşlarımız*

Yıllık ikamet izni sahibi serbest iş yapan Türklerin sayısı:

Kadın

8

Erkek

47

Toplam

55

Yerleşme hakkı sahibi serbest iş yapan Türklerin sayısı:

Kadın

137

Erkek

681

Toplam

818

Yıllık ikamet izni sahibi ve yerleşme hakkı sahibi olmak üzere serbest çalışanlar toplamı 30.04.2002 itibariyle 818'dir.

İsviçre 01.01.1992 tarihinden bu yana çok vatandaşlılığı yasal olarak tanımış bulunduğundan çifte vatandaş olan serbest meslek sahibi vatandaşlarımız yukarıdaki istatistiklere dahil edilmemiştir.

Kaynak: Yabancılar Kayıt Merkezi

*2002 yılından sonra bu başlık altında veri yayımlanmamaktadır.

6. Türkiye'de İkamet Eden Vatandaşlarımıza Yapılan Sosyal Güvenlik Ödemeleri (2004)

Aylık türü

Aylık alanların sayısı

Miktar (SFR)

Yaşlılık aylığı

762

7.319.766

Dul ve yetim aylığı

657

5.595.377

Malûliyet aylığı

1.165

10.103.249

Toplam

2.584

23.018.392

Kaynak:İsviçre Sigorta Kurumu (Schweizerische Ausgleichskasse)

Diğer taraftan, 01.06.1981 tarihinde yürürlüğe giren Türkiye-İsviçre Sosyal Güvenlik Sözleşmesine Ek Sözleşmenin 10/a maddesi uyarınca prim transferi talebinde bulunan ve 2004 yılı içerisinde primleri SSK'ya transfer edilen vatandaşlarımızın sayısı 366 olup, transfer edilen primlerin tutarı 10.300.346 SFR'dir.

Kaynak:İsviçre Sigorta Kurumu (Schweizerische Ausgleichskasse) Yıllık Raporu

7. Türk Derneklerine İlişkin Sayısal Bilgiler (dernek türlerine göre)

Kültürel ve sosyal faaliyette bulunanlar

34

Yardımlaşma dernekleri

16

Dini hizmet verenler

26

Spor dernekleri

15

Kadın Dernekleri

4

Toplam

95

Federasyon/Birlik sayısı

12

8. Vatandaşlarımızın Yönetime (genel ve yerel) Katılımına İlişkin Sayısal Bilgiler

İsviçre, yabancı nüfusa sadece mahalli düzeyde sınırlı siyasi katılım tanımakta, kanton ve federal düzeydeki siyasal hakları ise yalnız kendi vatandaşlarına hasretmektedir.

Rapor döneminde gerçekleştirilen Basel Stadt Kanton seçimlerinde 5 Türk asıllı İsviçre vatandaşı kanton parlamentosuna girmeyi başarmış, Bern'deki mahalli seçimlere katılan 3 Türk asıllı adaylardan biri de, 80 üyeli Belediye Meclisi'ne seçilmiş bulunmaktadır.

Basel Kantonu

Basel Şehri Büyük Meclisi üyeliğine 24.10.2004 tarihinde yapılan seçimlerde 5 Türk vatandaşı (çifte vatandaş) seçilmiştir:

1-Sibel Arslan: 23.06.1980 doğumlu, öğrenci, "Holeestr. 108,4054 Basel" adresinde mukim, Yeşiller Partisine mensup, Seçim Komisyonunda görevli.

2-Mustafa Atıcı: 02.10.1969 doğumlu, işadamı, "Hechtiacker 50, 4053 Basel" adresinde mukim, Sosyal Demokrat Parti mensubu, Finans Komisyonunda görevli.

3-Gülsen Öztürk: 05.08.1951 doğumlu, Sosyal Danışman, "Schönausstr.74, 4058 Basel" adresinde mukim, Sosyal Demokrat Partiye mensup.

4-Talha Uğur Çamlıbel: 09.06.1954 doğumlu, "Gassstr.69, 4056 Basel" adresinde mukim, makina mühendisi, Sosyal Demokrat Parti mensubu, Seçim Komisyonu, Bayındırlık ve İnşaat Komisyonunda görevli.

5-Hasan Kanber: 31.08.1974 doğumlu, "Efringerstr.18, 4057 Basel" adresinde mukim, lojistik uzmanı, Sosyal Demokrat Parti mensubu, Hukuk, Güvenlik ve Spor Komisyonunda görevli.

Meclis Üyeleri 01.01.2005 itibariyle görevlerine başlamışlardır.

MEVZUAT VE UYGULAMA DEĞİŞİKLİKLERİ

1. Yabancılar Kanunu

İsviçre'de yabancıların ikamet ve seyahatlerini düzenleyen 26.03.1931 tarihli Yabancılar Kanunu'nda değişiklik yapılması amacıyla 13.12.2005 tarihli bir Yasa Tasarısı hazırlanmıştır. Federal Göç Dairesi yetkilileri, söz konusu yasa değişikliğinin 2006 yılının 2. yarısında gerçekleşebileceğini bildirmektedirler.

İsviçre İltica Kanununda da önemli değişiklikler yapılacaktır. Kanun değişikliği ile, makamların takdir hakkının öne çıkarılması, yabancıların ikamet ve çalışma haklarında entegrasyonu engelleyecek derecede kısıtlamalara yer verilmiş olması nedeniyle, İsviçre'deki demokratik sivil toplum kuruluşları, bazı siyasi partiler ve sendikalar tarafından, Kanunun uygun olup olmadığı konusunun referandum ile belirlenmesi için geniş çaplı kampanyalar başlatılmıştır.

Yasa tasarısına muhalif kuruluşlar tarafından, İsviçre Yabancılar Kurumunun ve İltica Kanununun değiştirilmesi halinde aşağıdaki sorunların ortaya çıkacağı belirtilmektedir:

�  İsviçre'de yaşayan ve Avrupa Birliği'ne üye olmayan ülkelerden gelen yabancıların % 40'ının (700.000 kişi), yeni Yabancılar Kanunu'ndan olumsuz etkileneceği, haklarının kısıtlanacağı ve yabancılarla evli İsviçre vatandaşları için de hak kısıtlayıcı sonuçlar doğuracaktır.

�  Kanun yabancıları 1. sınıf ve 2. sınıf yabancı olarak ayrımcı muameleye maruz bırakacaktır.

�  AB üyesi ülke vatandaşlarının ikametlerini farklı kantonlara nakletmelerinde izne gerek duyulmazken, AB ülkeleri dışındaki ülkelerin vatandaşları, 10 yıldan fazla süredir İsviçre'de yaşıyor olsalar bile başka bir Kanton'da ikamet etmeleri Yabancılar Polisi'nin iznine ve takdir yetkisine bağlı olacaktır.

�  AB ülkeleri dışından gelen yabancılara 10 yıllık daimi ikametten sonra C statüsünde ikamet hakkı otomatik olarak tanınmayacak, makamların takdir hakkı öne çıkarılacak ve entegrasyon güçlüklerine neden olacaktır. AB ülkeleri dışından gelen kısa süreli ikamet izni sahipleri, iş yeri değiştiremeyeceklerdir.

�  Örneğin İsviçre'de uzun süreden beri yasal olarak ikamet eden bir Türk ailesinin çocuğuna, çocuk mesleki eğitimini tamamlasa dahi, çok az bir kredi borcundan dolayı C statüsündeki ikamet izni yerine her yıl uzatılan yıllık ikamet izni verilecektir.

�  Makamlara tanınan takdir yetkisi entegrasyonu engelleyecek ve bu durumdan AB ülkelerinin vatandaşları da etkilenecektir.

�  AB dışı ülkelerden gelen ve 10 yıldır İsviçre'de çalışan bir yabancı, İsviçreli arkadaş çevresine sahip olsa dahi, yazılı olarak lisan testine tabi tutulacak ve makamların takdirine bağlı olarak C statüsünde ikamet izni alabilecektir.

�  AB ülkelerinin vatandaşları sorunsuz olarak çocuklarını 21 yaşına kadar İsviçre'ye getirebilecekler, ancak AB dışındaki ülkelerin vatandaşları 5 yıl zarfında aile birleştirmesi yapmak zorunda kalacaklar ve 18 yaşından küçük çocuklarını İsviçre'ye getirmede yaş kısıtlamaları uygulanacaktır. Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte 12 yaşından büyük çocukların, daha güvenceli ikamet hakkını elde edebilmek için 12 ay zarfında İsviçre'ye getirilmeleri gerekebilecektir. Çocukların erken yaşta İsviçre'ye getirilmeleri entegrasyon açısından yararlı olmakla beraber zorunlu durumlar açısından her zaman aynı değerlendirmenin yapılamayacağı görüşü ileri sürülmektedir.

  Makamlar, sahte evlilik şüphesi ile İsviçre'de yapılacak evlilikleri geciktirme konusunda takdir yetkisine sahip olacaktır. Bu uygulama kişi haklarının kısıtlanması sonucunu doğuracaktır.

  İsviçre'ye evlenmek suretiyle yerleşen yabancı, üç yıldan önce evlilik birliğine son verir ise, ikamet izni uzatılmayacaktır. Aile içi şiddete maruz kalarak evi terk eden bu durumdaki yabancı sınır dışı edilebilecektir.

  İltica talebi reddedilen ve ülkeyi terk etmeyen yabancılara hapis cezası da uygulanabilecektir.

  Yeni Yabancılar Kanunu, yasadışı davranışları artıracak özelliktedir.

2. Hastalık Sigortası Primlerinde Artış

Yetişkinler için hastalık sigortası primleri 01.01.2006 tarihinden itibaren Kantonlara göre % 3,6 ile % 9,9 oranında (ortalama % 5,6) yükseltilecektir. Hastalık sigortası primleri çocuklarda % 3,5, 25 yaşına kadar olan gençlerde % 7,1 oranında artacaktır.

1. Ekonomik Gelişmeler

Temel Ekonomik Göstergeler

01.01.2005 -31.12.2005 tarihleri arasında:

İsviçre'nin genel ihracatı

: 120.589.125.276 ABD Doları (156.765.862.859* SFR.)

İsviçre'nin genel ithalatı

: 116.064.883.789 ABD Doları (150.860.948.926* SFR.)

İsviçre'nin Türkiye'ye ihracatı

: 1.509.983.019 ABD Doları (1.962.977.925* SFR.)

İsviçre'nin Türkiye'den ithalatı

: 445.069.251 ABD Doları (578.590.027* SFR.)

*1 ABD Doları= 1.30 SFR

2. Sosyal Gelişmeler

a) Schengen-Dublin Anlaşması

İsviçre'de Schengen-Dublin Anlaşmaları 5 Haziran 2005 tarihinde yapılan halk oylaması sonucunda % 54,6 "evet" oyu ile kabul edilmiştir. Oylamaya katılanların 1.474.704'ü "evet", 1.226.449'u "hayır" oyu kullanmışlardır. Oylamaya katılım ulusal düzeyde % 55,9 olmuştur. Schengen-Dublin Anlaşması'na göre gerekli mevzuat değişikliklerinin 2007 yılı sonuna kadar düzenlenmesi beklenilmektedir.

İsviçre'nin Schengen-Dublin Anlaşmalarına Taraf Olmasının Sonuçları Hakkında Bazı Görüşler

?  Sınır kontrolleri kalkacak, İsviçre'nin halen AB Gümrük Birliği'ne dahil olmaması nedeniyle gümrük ve kimlik kontrollerinin artması gerekecektir.

?  Schengen ülkeleri dışından gelenlerin hava alanlarındaki kontrollerinin artması hava yolculuğu açısından sıkışıklıklara neden olacaktır.

?  Polisler ülke içinde de kontrollerini artıracak, Schengen Enformasyon Sistemi'ne (SIS) alınmış 11 milyon kişi ve kayıp eşyanın İsviçre için de resmi kayıtlara dönüşmesi söz konusu olacak, aranan kişi ve çalıntı otomobiller İsviçre kurumlarına yük getirecektir.

?  2008 yılında yapılacak Avrupa Futbol Şampiyonası sırasında da önemli kontrol sorunları yaşanacaktır.

?  İsviçre'de sınır kontrol memurları ile polisin görevlerinin farklı olması nedeniyle sınır kontrol memurlarının polis yetkisinde bulunan durumlara müdahalesinde mevzuat boşlukları ortaya çıkacaktır.

?  Hali hazırda eski AB üyesi ülkelerin ve yeni AB üyesi ülkelerin vatandaşlarına uygulanan sınır kontrolleri en erken 2007 yılında kaldırılacaktır.

?  Komşu ülkelere sınır kontrollerini kaldıran ülkelerde, örneğin Almanya'da suç olaylarında bir artış olmadığı, konut ve otomobil soygunculuğunda da bu nedenle bir artış olmadığı, Avusturya'da da suç oranında bir artış olmadığı belirlenmiştir.

?  Polis, suçluları komşu Schengen ülkelerinde de takip edebilecektir.

?  İsviçre vatandaşları kimlik taşımak zorunda olmayacaklar, ancak ikamet iznine sahip yabancılar kimlik taşımak zorunda olacaklardır. Polis kimliklerini ispat edinceye kadar kişileri tutabilecektir.

?  Norveç'in AB üyesi olmadığı halde Schengen'e taraf olması ve AB Gümrük Birliği'ne dahil olmaması İsviçre'nin durumuna kısmen benzerlik teşkil etmektedir. Ancak Norveç 50'li yıllardan bu yana Kuzey Ülkeleri Arasındaki Pasaport Birliği'ni uygulayan ve sınır kontrolü uygulamayan bir ülkedir.

b) AB Serbest Dolaşım Halk Oylaması

İsviçre ile Avrupa Birliği arasında 01.06.2002 tarihinden itibaren yürürlüğe giren Serbest Dolaşım Anlaşması'nın, Avrupa Birliği'ne yeni üye olan 10 ülkeyi de kapsaması ve bu genişlemeye bağlı olarak iş piyasasında ücret indirimlerine karşı yaptırımların artırılmasını düzenleyen mevzuatın revizyonu amacıyla 25 Eylül 2005 tarihinde İsviçre'de yapılan halk oylaması sonucuna göre, oylamaya katılanların 1.457.807'si "evet", 1.146.784'ü "hayır" oyu kullanmışlardır. Halk oylamasına katılım % 53,8 oranında gerçekleşmiştir. "Evet" oylarının oranı % 56; "hayır" oylarının oranı % 44 olmuştur. Halk oylaması, İsviçre'deki 26 Kanton'un 19'unda kabul; 7'sinde (Obwalden, Nidwalden, Uri, Schwyz, Glarus, Tessin, Appenzell-Innerrhoden) ret edilmiştir.

Kaynak: Bundeskanzlei (Federal Başbakanlık)

c) İsviçre'nin Avrupa Birliği Serbest Dolaşım Sürecinde Ortaya Çıkan Pozitif Sonuçlar

İsviçre-Avrupa Birliği arasında 01.06.2002 tarihinden itibaren yürürlükte olan Serbest Dolaşım Anlaşması'nın, devlet, işveren ve sendikalar tarafından yapılan tespitlere göre, etkin bir göç hareketine, ücretlerin indirilmesine ve yüksek işsizliğe neden olmadığı ve İsviçre Ekonomi Müsteşarlığı'nca, iş piyasalarının açık olmasının olumlu sonuçlar getirdiği, AB ülkelerinden (öncelikle Almanya ve Portekiz) gelen göçte az bir artış olduğu, ancak bu artışın üçüncü ülkelerden alınan göçteki azalma ile kapatıldığı ve İsviçre'nin göç politikası hedeflerine uygun sonuçlar ortaya çıktığı açıklanmaktadır.

Yapılan 3.500 kontrolde 14.000 işçi arasında 812 işçi ücret ve sosyal ödemelerde indirim yapıldığına dair bildirimde bulunmuştur. Ücret suiistimallerinin % 2,5 olduğu, 200 işçinin de iş koşullarından yakındığı bildirilmektedir.

Genel işsizlik oranı 2003 yılı ikinci yarısından bu yana % 4'ün altında gerçekleşmiştir. 2003 ve 2004 yılı işsizlik oranları aşağıda verilmiştir.

12/2003

12/2004

İsviçreliler arasında işsizlik oranı

% 3,1

% 3,0

Yabancılar arasında işsizlik oranı

% 7,6

% 7,4

Türkler arasında işsizlik oranı

% 13,4

% 13,8

2004 yılı sonu itibariyle, İsviçreli işsiz sayılarında önceki yıla oranla % 0,1, yabancılar arasında % 0,2 oranında azalma olurken, Türkler arasında % 0,2 oranında artış olmuştur.

2005 yılı Haziran ayı sonu itibariyle, İsviçreliler arasında işsizlik oranı % 2,7'ye, yabancılar arasında % 6,4'e, Türk vatandaşları arasında % 10,8'e inmiştir. İşsizlikteki azalmanın yaz aylarındaki konjonktüre bağlı olduğu açıklanmaktadır.

İsviçre ile AB arasındaki Serbest Dolaşım Anlaşması İsviçre'deki sınır işçilerinin sayısını artırmamıştır.

İsviçre'de 01.06.2002 tarihinden sonra yürürlüğe giren Serbest Dolaşım Anlaşması'ndan sonra sınır işçilerinin (İsviçre'ye Almanya, Fransa, Avusturya ve İtalya'dan günü birlik çalışmaya gelenler) sayısında son 3 yılda % 3 artış olmuştur. İsviçre'de çoğunluğunu Fransızların oluşturduğu sınır işçilerinin sayısı önceki yıla göre % 3,2 artarak, 2004 yılında 174.700 olmuştur (% 64'ü erkek işçi). Sınır işçilerinin toplam çalışanların sayılarına oranı 2004 yılında % 4,2'dir. Bu oran 1999 yılında % 3,6 olmuştur. Sınır işçilerinin % 42'si sanayide çalışmaktadır. Toplam çalışanların sanayideki oranı % 24'tür.

Sınır işçilerinin sayıları ve oranları:

Milliyet

Sayı

Oran

Fransız

94.700

% 54

İtalyan

38.500

% 22

Alman

35.200

% 20

Avusturyalı

6.400

% 4

d) Yabancıların Entegrasyonu

İsviçre Konfederasyonu, Kantonlar ve belediyeler yabancıların entegrasyonu ile ilgili çalışmalarını güçlendirmek ve suiistimallere karşı birlikte mücadele etmek istemektedir. Biel'de yapılan ve 400 Kanton ve belediye yöneticisinin katıldığı ilk ulusal entegrasyon konferansında, yabancıların entegrasyonu politikasındaki başarının, ekonomi ve toplum için çok önemli olduğu ileri sürülmüştür.

Adalet Bakanlığı yetkisi ile konferansın açılış konuşmasını yapan Christoph Blocher, İsviçre'de yabancıların entegrasyonlarının istenilen düzeyde başarılamadığını bildirmiştir.

Yabancılar arasında yüksek olan işsizlik oranına paralel olarak suç işleme oranları da yüksek olmaktadır. Çok sayıda yabancı genç, okuldan sonra bir meslek eğitimi şansı bulamadığından entegrasyon güçleşmektedir. Entegrasyonun tam olarak gerçekleşmemesi nedeniyle toplumda güvensizlik ve sosyal sistemde aşırı yük oluşmaktadır.

İsviçre Federal Göç Dairesi Direktörü Eduard Gnesa, problemleri çözmek üzere uyum içinde çalışılmadığı için entegrasyonun zarar gördüğünü ve durumun güçleştiğini, ulusal düzeyde bu konuda geri kalınmış olmasının ve entegrasyon çalışmalarının yetersizliğinin buna neden olduğunu belirterek, entegrasyonun, 4 yıla yakın bir süreden bu yana ulusal düzeyde yasal bir görev olarak düzenlendiğini ve İsviçre Konfederasyonunun somut projeleri desteklemek üzere entegrasyon kredileri ve mali kaynaklar sağladığını açıklamıştır.

Farklı Etnik ve Dinsel Grupların Yoğun Olarak Yaşadıkları Yerlerle İlgili Üçlü Konferans (Tripartiten Agglomerationskonferenz -TAK) Başkanı ve Bakan Werner Luginbühl, bu günkü İsviçre vatandaşlarının % 25'inin 1945 yılından günümüze kadar İsviçre'ye göç edenlerden ve bu göçmenlerin soyundan oluştuğunu ve yine toplumun % 25'ini yabancı işgücünün teşkil ettiğini belirterek, iyi bir entegrasyon politikası geliştirilmesinin ekonominin geleceği ve sosyal nedenlerle önem arz ettiğini belirtmiştir. İsviçre nüfusunun % 70'i çalışan nüfustur. Genel işsizlik oranı % 3,8'dir. İsviçre halkının satın alma gücünde ve ücretler düzeyinde düşüşler olmaktadır. Yabancıların % 85'i yabancı nüfusun yoğunlaştığı yerlerde yaşamaktadırlar. Yabancıların % 44'ü Cenevre'de, % 36'sı Lozan'da ve % 30'u Basel'de yaşamaktadır.

e) İsviçre'nin Farklı Etnik ve Dinsel Gruplardan Oluşan Yabancı Nüfus Yoğunlaşması Politikası Konferansı - 25.01.2005

Werner Lugibühl, Bern Kantonu Başbakanı, TAK Başkanı'nın açıklamaları:

İsviçre'de nüfusun % 75'i, farklı etnik ve dini grupların bir araya toplandığı alanlarda yoğunlaşmış (Agglomeration) olarak yaşamaktadır. Bu alanlardan çok önemli toplumsal ve ekonomik sinyaller alınmaktadır.Yüksek yaşam kalitesi ile birlikte güçlü bir yabancı nüfus yoğunluğuna sahip bölge (Agglomeration) İsviçre'nin ekonomik kalitesine canlılık getirmektedir. Yabancı nüfus yoğunlaşması, özellikle belediyelerin ve kantonların sınırlarında ve çoğu zaman kanton sınırlarını aşan gelişme göstermektedir. Şehirler ve yabancı nüfus yoğunlaşmasının oluştuğu belediyeler çok yönlü ve giderek artan, kendi imkanları ile çözemeyecekleri problemlerle karşılaşmaktadırlar. Bu sorunlar çoğu kez Federal yönetimin, Kantonların ve Belediyelerin yetkililerini de ilgilendirmektedir.

Ekonomik ve sosyal yönden taşıdığı önem nedeniyle, yabancı nüfus yoğunlaşmasına karşı bazı endişeler bulunmaktadır. Baskıya dönüşen problemlere karşı hep birlikte çaba göstermek ve gelecek şanslarını iyileştirmek için Federal Meclis, Kanton Hükümetleri Konferansı, İsviçre Belediye Birlikleri ve İsviçre Şehir Birlikleri 2001 yılında Üçlü Yabancı Nüfus Yoğunlaşması Konferansı (TAK) kurmuşlardır. Üçlü Yabancı Nüfus Yoğunlaşması Konferansı'nın amacı, Federal Hükümet, Kanton Hükümetleri ve Belediyeler (Bund-Kantone-Gemeinden) arasında yatay işbirliğinin teşvik edilmesi ve İsviçre'nin yabancı nüfusun yoğunlaşma politikasının müştereken geliştirilmesidir.Üçlü Yabancı Nüfus Yoğunlaşması Konferansı, karşılıklı bilgi iletişiminin yanı sıra, konuya ilişkin işbirliğinin güçlendirilmesine katkı sağlamayı ve somut yabancı nüfus yoğunlaşması sorunlarını tespit etmeyi ve çözüm sağlamayı hedeflemektedir.

Yabancı nüfus yoğunlaşmasının olduğu yerlerde ortaya çıkan sorunların baskısı, uzun bir süredir işbirliğinin artırılmasını sağlamıştır. Ancak bu işbirliği bazı noktalarda ve koordinasyonsuz olarak oluşmuştur. Bunun sonucunda da tam olarak açıklığa kavuşamamış sorumluluk alanları, gerçekleşmesi mümkün olmayan kararlar ve yeterince demokratik olmayan koruyucu tedbirler geliştirilmiştir. Yabancı nüfus yoğunlaşmasının olduğu yerlerde işbirliği güçlü hale getirilir ise, ekonomik rekabet ve yaşam kalitesi uzun vadeli ve güvenli olacaktır. Bunun için aşağıda açıklanan yapılanmalara ihtiyaç duyulmaktadır:

?  Hızlı ve etkin uygulamalarla görev ve sorumlulukların güvence altına alınması,

?  Koordine edilmiş ve bütün belediyeleri ( Gemeinde ) bağlayıcı kararların mümkün hale getirilmesi,

?  En iyi koşullarda doğrudan demokratik kararlara katılım sürecinin sağlanması.

Bu hedeflere ulaşılabilmesi için Üçlü Yabancı Nüfus Yoğunlaşması Konferansı, farklı etnik köken ve dini grupların bir arada yaşadığı yerlerde gelecekte yapılacak işbirliği çalışmaları için bir model geliştirmiştir.

Yabancı Nüfusun Yoğunlaşmasıyla İlgili Üçlü Konferans Nasıl Çalışmaktadır?

?  Modelin politik yapısını Yabancı Nüfus Yoğunlaşması İle İlgili Kurul (Agglomerationsrat) oluşturmaktadır. Yabancı Nüfus Yoğunlaşması İle İlgili Kurul, belediye başkanlarından ile yabancıların yoğunlaştığı tüm yerel yönetimlerin başkanlarından oluşur ve stratejik kararlar alır.

?  Ulaşım, çevre kuralları, kültür gibi münferit politik konularda koordinasyon sağlamak ve çalışmalar yapmak için belediyelerin ve kantonların göstereceği ihtiyaca göre diğer uzmanların görev alacağı komisyonlar kurar.

?  Komisyonlar, Yabancı Nüfus Yoğunlaşması İle İlgili Kurulun çalışma konularını hazırlarlar. Komisyonlar, sanat müzelerinin şehir tiyatrolarının ve taşımacılık sektöründeki firmaların hizmetlerini sunanlarla sözleşmeler hazırlar. Çeşitli etnik ve dinsel grupların yaşadığı yerler (Agglomeration) , sadece istisnai olarak uygulamalarda faal olmaktadırlar.

?  Seçme hakkına sahip yabancıların, inisiyatif ve referanduma katılma hakları demokratik bir destek sağlar.

?  Bu model ile kamu hukukuna bağlı dördüncü bir yapılanma yaratılmamaktadır. Görevler ve finansman sorumluluğu yine belediyelerde ve Kantonlarda kalmaktadır. Bu nedenle, yabancıların yoğun olarak yaşadıkları yerler bu modele göre kendilerine özgü bir vergi tahsil etmemektedirler.

Yararlar nelerdir?

?  Yeni yapılanma, mevcut çok sayıdaki organizasyonu bir araya getirerek, sorumlu birimlerin kesitini oluşturmaktadır. İşbirliği son derece kolaylaşmakta, koordinasyon imkanları iyileştirilmekte ve kararlar hızlı ve etkin bir şekilde alınmaktadır. Bu da sayısız yararlar sağlamaktadır.

?  Yabancı nüfus yoğunluğu ile ilgili Kurul Kararları, çeşitli etnik ve dinsel grupların yoğun olarak yaşadığı yerlerin belediyeleri ( Agglomerationsgemeinden ) için geçerli olup, ortak strateji ile belirli alanlarda yapılacak düzenlemeleri ortaya koymaktadır. Bu uygulama, daha çok güven ve toplumsal bağlılık getirmektedir.

?  Açıkça belirlenmiş yetkiler politik sorumluluğu göreceli bir şekilde düzene koymaktadır. Yabancı Nüfus Yoğunluğu İle İlgili Kurulun üyeleri halk tarafından seçilmiş belediye başkanlarıdır. İnisiyatif ve referandum hakkı sayesinde halk yönetime katılabilmektedir. Böylece demokratik koruma ve destek iyileştirilmektedir.

Yabancıların yoğun olarak yaşadıkları yerlerde işbirliği, ancak tüm sorumluların aynı konudaki katkılarını birlikte sağlamaları halinde başarılı bir şekilde güçlü kılınabilecektir. Üçlü konferans (TAK) bu anlayışla aşağıda yer alan tavsiyelerini İsviçre Hükümetine, Kantonlara, Belediyelere ve Şehirlere bildirme kararı almıştır:

?  Belediyeler ve şehirler en önemli role sahip olarak inisiyatifi üstlenecek ve yabancı nüfusun yoğun olduğu yerlerde bağlayıcı özellikteki işbirliğine başlayacaklar, bu konuda Konferansın (TAK) oluşturduğu modele uyumlu olacaklar ve halkı bu sürece dahil ederek yabancıların yoğun olarak yaşadıkları yer bilinci yaratacaklardır.

?  Kantonlar, yabancıların yoğun olarak yaşadıkları yerlerde sıkı bir iş birliği sağlamak için aktif ve müşterek çalışmalar yapacaklardır. Kantonlar bu alandaki çalışmalar için en uygun temel şartları belirleyecekler ve Kanton hukukuna yeni yapılanmalar getireceklerdir.

Üçlü Konferansın (TAK) tavsiyeleri, yabancıların yoğun olarak yaşadığı yerlerdeki işbirliğinin daha koordineli, daha bağlayıcı ve daha demokratik bir yapılanma için bir müşterek politika şeffaflığı sağlayacaktır. Gerekli reform süreçleri için yabancıların yoğun olarak yaşadıkları yerlerde gerekli masrafların üstlenilmesi gerekmektedir. Uyumlu ve bağlayıcı bir işbirliği karşılıklı güven şartına bağlıdır. Şartların ileri sürülmesinden ziyade, üstesinden gelinmesi esastır. Yabancıların ikamet ettiği bazı yerlerde, çalışmalar için gerekli şartlar oluşmuştur. Ancak daha fazla çalışma yapılması gerekir. Kantonlar devlet düzeyinde düzenlemeler yapan yönetimler olarak müşterek sorumluluk taşırlar.

Kantonlar bu sorumluluklarını yabancıların yoğun olarak yaşadığı yerlerdeki rekabete uygun olarak yüksek yaşam kalitesini gerçekleştirmekle görevlidirler.

2. 2005 Yılı Sonu İtibariyle İstihdam Piyasası

2005 yılı Aralık ayı sonu itibariyle Ekonomi Müsteşarlığı'nın (Seco) verilerine göre kayıtlı işsiz sayısı bir ay önceye kıyasla 5.002 artarak, 151.764 olmuştur.

Kasım 2005 sonu itibariyle % 3,7 olan işsizlik oranı Aralık ayı sonunda % 3,8'e çıkmıştır. İş arayanların toplam sayısı 220.999'dur. Bu sayı bir ay önceye göre 4.140 daha fazladır. Açık işyeri sayısı 1.252 azalarak 7.341'e inmiştir.

Kısa mesai yapan işyerlerinde istihdam edilenlerin sayısı Kasım 2005 itibariyle 1.687'dir. Bu sayı bir önceki aya kıyasla 259 (+% 18,1) daha fazladır.

İşsizlerin 87.661'i (% 57,8) İsviçre vatandaşı, 64.103'ü (% 42,2) yabancıdır. Aralık ayında işsiz sayıları İsviçreliler arasında 2.133 (% 2,5), yabancılar arasında ise 2.869 (% 7,2) artmıştır. Tüm işsizlerin 69.856'sını (% 46,0) kadınlar, 81.908'ini de (% 54,0) erkekler oluşturmuştur.

İşsizlerin 28.524'ünü 15-24, 91.943'ünü 25-49 yaş arasında olanlar, 31.297'sini ise 50 ve daha üst yaşta olanlar teşkil etmektedir. Meslek değiştirme/mesleki tekamül eğitimi yapmış olanlar arasında işsiz sayıları 1 ay önceye göre 1.504 (-% 15,7) azalarak 8.049 olmuştur.

Uzun süreden bu yana (1 yıl ve daha fazla) işsiz olanların sayısı 28.653 olup, bunların 13.549'unu kadınlar, 15.104'ünü erkekler, 16.375'ini İsviçreliler, 12.278'ini yabancılar oluşturmuştur.